آیا افراد منطقی بیشتر از نیمکره چپ مغز خود استفاده می‌کنند و افراد خلاق از نیمکره راست؟ یافته‌های علمی این مرزبندی آشنا را به چالش می‌کشند: مغز هم برای حل یک مساله منطقی و هم برای خلق ایده‌ای تازه، از همکاری دو نیمکره بهره می‌برد.

به گزارش رادیو نشاط به نقل از کانورسیشن، این باور ریشه در یک یافته علمی دارد: دو نیمکره در انجام برخی وظایف نقش یکسانی ندارند. برای نمونه، پردازش زبان بیشتر به نیمکره چپ وابسته است؛ اما این تفاوت به معنای تقسیم انسان‌ها به دو گروه منطقی و خلاق نیست.

در مطالعه‌ای در سال ۲۰۱۳، پژوهشگران تصاویر ام‌آر‌آی مغز بیش از هزار نفر را بررسی کردند. آن‌ها دریافتند برخی فعالیت‌ها بیشتر در یک نیمکره متمرکزند، اما شواهدی که نشان دهد افراد به‌طور کلی «چپ‌مغز» یا «راست‌مغز» هستند، یافت نشد.

پژوهش‌های مربوط به خلاقیت نیز نشان می‌دهند شکل‌گیری ایده‌های خلاقانه به فعالیت شبکه‌هایی در هر دو نیمکره نیاز دارد و به نیمکره راست محدود نیست.

البته تفاوت‌های فردی در تقسیم وظایف میان نیمکره‌ها می‌تواند با عملکرد در مهارت‌هایی مانند زبان ارتباط داشته باشد. با این حال، نمی‌توان از این تفاوت‌ها درباره کل شخصیت یا شیوه فکر کردن افراد نتیجه‌گیری کرد.

یکی از توضیح‌های احتمالی برای رواج این باور، «اثر بارنوم»(Barnum effect) است؛ یعنی توصیف‌های کلی که درباره افراد زیادی صدق می‌کنند را شرح دقیقی از شخصیت خودمان می‌دانیم. وقتی برچسب «راست‌مغز و خلاق» را می‌پذیریم، ممکن است بیشتر به رفتارهای تاییدکننده آن توجه کنیم و نمونه‌های مخالف را نادیده بگیریم. اما مغز در چنین برچسب‌هایی خلاصه نمی‌شود.

مغز انسان با همکاری دو نیمکره کار می‌کند؛ بنابراین نمی‌توان شخصیت و توانایی‌های افراد را در برچسب‌های «چپ‌مغز» یا «راست‌مغز» خلاصه کرد.